Wij gebruiken cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Meer weten ? Sluiten en accepteren

Is Xolo van Kenny Anders & David Davis jouw favoriet? Helaas zijn ze niet door naar de halve finale

Xolo - Kenny Anders & David Davis

Kunstwerk: Zelfportret met aapje, Kunstenaar: Frida Kahlo, Museum: Drents Museum

Over de inzending

"De ogen van aap zeggen overigens waar 't in m'n bovenste kamer écht over zal gaan."

Frida's bovenkamer. Geteisterd door weerzinwekkende gebeurtenissen die haar veel pijn en leed op hebben geleverd. Desalniettemin, geeft zij hier geen grijntje van weg op haar zelfportret. Of toch wel?
Eerst spreekt Xolotl. In zijn Goddelijke gedaante had hij Frida al meerdere keren kunnen (of moeten?) komen halen om haar naar het hiernamaals te begeleiden. Maar Frida heeft hem ondanks al haar pech lang aan de lijn, of in haar lint weten te houden. Met een bepaalde trots en vrij van angst lijkt ze via haar zelfportret aan de wereld te willen laten zien dat deze houding een belangrijk doel dient. Ze straalt, in contrast met wat ze heeft meegemaakt in haar leven, zelfverzekerdheid, waakzaamheid en kracht uit. Met deze houding lijkt ze een boodschap over zichzelf mogen zijn en daarmee haar vrijheid als vrouw kracht bij te willen zetten. Mannelijke karakteristieken tekenen namelijk haar gezicht - iets wat veel vrouwen niet zouden durven tonen vanwege heersende normen omtrent schoonheidsidealen.

Na Xolotl spreekt Frida zelf. Zij spreekt zich uit over de reden waarom zij zichzelf zo krachtig afbeeldt. "Jij ziet de kracht. Ik zie de reden." Want wij kunnen haar wel waarnemen als krachtig, maar ze lijkt het leven al erg lang met interne lede ogen aan te moeten zien. Want ze strijdt. Tegen de ongelijkheid van vrouwen - maar vooral ook tegen de beperkingen - welke haar al een leven lang worden opgelegd door het ongeluk in haar leven. Ziekte, verwondingen en pech in de liefde stellen haar fysiek en mentaal vrijwel constant onmenselijk op de proef. Maar ze blijft zich rot strijden. En deze strijd zaait zij in de wereld middels haar kunstwerken - met een houding die nodig was om de moedige strijd op alle fronten in haar leven te voeren. Het is vervolgens aan de waarnemer om de juiste boodschappen te oogsten.

"Poging gewaagd.. Poging geslaagd. Gebroken bestaan, maar hoger gegaan. Het hoogste gehaald."


Links van de artiest: Instagram

Details

167 Views
98 Dagen

Deel deze inzending






Artiest: Kenny Anders & David Davis
Nummer: Xolo
Genre: Hiphop
Kunstwerk: Zelfportret met aapje
Kunstenaar: Frida Kahlo
Museum: Drents Museum

Informatie over het kunstwerk

Dit zie je
Het gezicht van kunstenares Frida Kahlo en een deel van haar kleding. Onderin het schilderij ligt Frida’s Mexicaanse naakthond Señor Xolotl. Links zien we het kopje van een zwart spinaapje en aan de rechterkant is een eeuwenoud beeldje geschilderd. Een zittend mannetje, gemaakt voor de tijd dat de Spanjaarden in 1517 Mexico veroverden. Frida, de dieren en het beeldje zijn met een lint ‘losjes’ aan elkaar verbonden. Het lint is linksboven om een grote spijker gekringeld.

Het verhaal achter het werk
In het jaar dat Frida Kahlo dit schilderij maakt (1945), gaat het erg slecht met haar. Als zesjarig meisje krijgt ze polio. Als gevolg daarvan blijft haar rechterbeen in groei achter bij haar linkerbeen. Op haar achttiende is Frida betrokken bij een zeer ernstig busongeluk. Ze schommelt op het randje van de dood en heeft meerdere verschrikkelijke verwondingen. Er volgen tientallen operaties. Uiteindelijk moet zelfs haar rechteronderbeen geamputeerd worden. Sommige operaties mislukken, waardoor ze altijd pijn heeft. 1945 is een rampjaar. Frida’s relatie met de kunstenaar Diego Rivera is tot een dieptepunt gedaald. Daarbij zijn de extreme vermoeidheid, de angst en de pijn ondraaglijk en is ze ondervoed en erg mager. Frida’s huisarts schrijft absolute bedrust voor, inclusief dwangvoeding. Iedere twee uur krijgt de kunstenares via een trechter in haar mond gepureerd, vet voedsel toegediend. Op één van de schilderijen die ze in 1945 maakt, schrijft ze op de achterkant: ‘niet de minste hoop blijft voor mij’.

Op Zelfportret met aapje zie je niet dat Frida lijdt. Ze kijkt ons stoïcijns en zelfverzekerd aan. Met haar haardracht en kleding verwijst ze naar de stoere inheemse vrouwen uit het zuidoostelijke Tehuantepec. Vrouwen zijn daar in vele opzichten de baas. Ze bespotten zelfs mannen in het openbaar en ze halen -net als Frida- hun gezichtsbeharing beslist niet weg. Frida zet haar doorlopende wenkbrauwen en haar snor zelfs regelmatig wat aan met behulp van een kohlpotlood.

De hond en het spinaapje, die ook op het schilderij te zien zijn, geven ons een inkijkje in Frida’s wereld. In de tuin van haar huis (het Blauwe Huis in Coyoacán) hield Frida meerdere aapjes. Ze komen vaak voor in haar zelfportretten en staan symbool voor de kinderen die ze niet kon krijgen vanwege de gruwelijke verwondingen die ze had als gevolg van het verkeersongeluk.

De Mexicaanse naakthond en het beeldje aan de rechterkant staan symbool voor Frida’s voorliefde voor precolumbiaanse voorwerpen en voor de periode waarin er nog geen Europese overheersing was. Ze zeggen ook iets over Frda’s statement om de eigen identiteit te behouden en te tonen. Het hondje heet Señor Xolotl. In de Azteekse mythologie is Xolotl de god van het vuur en de pech. Ook begeleidt hij mensen naar de dood.
Met behulp van een lint is Frida verbonden met de dieren en met het beeldje, oftewel: ze verbindt zichzelf met alles wat er speelt in haar leven en wat haar bezighoudt.

Waarom uitgekozen voor Art Rocks?
Dit schilderij is krachtig. Frida maakte vijfenvijftig zelfportretten en vooral in deze is haar eigen wereld bijzonder goed en scherp vertegenwoordigd.

Bijzonder weetje
Soms zit er jaren tussen de zelfportretten. Toch verandert het uiterlijk van Frida op die portretten nauwelijks. Daarbij gedraagt Kahlo zich vaak jongensachtig. Als puber voetbalt, worstelt en bokst ze. Ook draagt ze regelmatig mannenkleren waaronder een driedelig pak met wandelstok.

Over de kunstenaar
Frida Kahlo is geboren in Coyoacán, Mexico City op 6 juli 1907. Ze fantaseert daar op latere leeftijd vaak drie jaar bij. 1910 is namelijk het jaar van de Mexicaanse Revolutie en Frida voelde zich sterk verbonden met deze gebeurtenis die een nieuw tijdperk inluidde. Haar vader is Guillermo Kahlo, een Joodse man van Hongaarse komaf. Hij legt als fotograaf, in opdracht van de Mexicaanse staat, het culturele erfgoed vast. Frida’s jeugd kent veel tegenslag. Ze moet haar droom om een van de eerste vrouwelijke artsen van Mexico te worden opgeven. Frida begint met tekenen en schilderen om alles te verwerken wat haar is overkomen. Ze is grotendeels autodidact. In 1929 trouwt ze met de bekende en veel oudere schilder Diego Rivera. Een moeizame relatie volgt. In 1954 overlijdt Frida Kahlo. Waarschijnlijk maakt ze zelf een eind aan haar leven.

Noot
De grote Frida Kahlo-tentoonstelling is vanwege het coronavirus een jaar uitgesteld. Wel dagen wij jullie uit om een soundtrack te maken bij dit kunstwerk dat je vanaf oktober 2021 kunt zien in het Drents Museum. We zullen bij de museumronde Zelfportret met aapje geprint of als projectie laten zien.

Tags

Icoon Kracht Vrouwenemancipatie Mexico Imago Identiteit Lijden Gender Selfie Eigen wereld Cultureel erfgoed Androgynie

Meer informatie

Overige inzendingen voor dit kunstwerk

Gerelateerde Kunstwerken