Wij gebruiken cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Meer weten ? Sluiten en accepteren

Is Nkisi van Onna Limb jouw favoriet? Het is helaas niet meer mogelijk om te stemmen

Nkisi - Onna Limb

Kunstwerk: Nkisi nkondi, krachtbeeld/spijkerbeeld, Kunstenaar: Maker onbekend, Museum: Wereldmuseum

Over de inzending

Ik heb voor Nkisi Nkondi gekozen, omdat de uitstraling van het beeld me aangreep. Tevens was ik benieuwd naar de achtergrond van het werk, omdat de maker onbekend was; dit spreekt me aan, omdat ik soms vind dat bij kunst er teveel nadruk wordt gelegd op de maker en diens verhaal/biografie. Doordat die focus op de maker uitbleef, was er voor mij meer ruimte om over het werk te fantaseren. Bij het lezen van de omschrijving van het beeld wist ik zeker dat er muziek zat in Nkisi’s verhaal en koos ik voor het kunstwerk.
Voor het maken van de muziek heb ik me laten inspireren door de functies die het krachtbeeld bekleedde in de gemeenschap waarin hij een belangrijke rol vervulde; het steunen van leiders, het bekrachtigen van (militaire) akkoorden, het regelen van geschillen en de identificatie van ‘heksen’. Hoe verweven Nkisi Nkondi was in de gebruiken van de gemeenschap schetst een idee van hoe gezamenlijk de mensen geïnvesteerd waren in het krachtbeeld.

Door te lezen over het krachtbeeld en haar toepassingen viel de laatste zin van de omschrijving mij extra op; ’het lijkt onwaarschijnlijk dat er door de lokale bevolking vrijwillig afstand van dit type voorwerpen werd gedaan’. De cultuurhistorische achtergrond van Nkisi en deze omschrijving brachten me op het idee om het nummer te laten draaien om een gevoel van verlatenheid en leegte die het wegnemen van het beeld waarschijnlijk met zich mee heeft gebracht. Vanuit het perspectief van een Nganga, een ritueelexpert, werd het nummer gemaakt. Wat te doen met al die afspraken die via de spijkers in het beeld zijn geslagen? Hoe communiceer je met de geesten en voorouders als het medium is weggenomen? Radeloos blijft de Nganga achter, niet wetend hoe hij de beklonken afspraken die met het beeld zijn gemaakt, moet waarborgen. Peinzend of hij zijn gemeenschap kan behoeden voor de buitenwereld, doolt de Nganga op zoek naar richting, twijfelend of de geesten de gemeenschap nog goed gezind zijn.

Het kunstwerk heeft mij laten nadenken over het gevolg van het (onvrijwillig) wegnemen van een dergelijk krachtbeeld uit de gemeenschap. De term roofkunst passeerde de revue. Bij het maken van de muziek heb ik verschillende Afrikaanse percussie instrumenten gebruikt, terwijl ik zelf niet die cultuurhistorische achtergrond deel; ik ben een witte jongeman geboren in Nederland. De term cultural appropriation passeerde tevens de revue.
Echter geeft de optelsom van deze contexten mij aanleiding om me aan te sluiten bij de reden waarom Nkisi is uitgekozen voor Art Rocks; laten we met een hedendaags perspectief kijken naar hoe culturen en mensen met elkaar verbonden zijn, en concluderen dat we meer met elkaar gemeen hebben dan dat we verschillen. Als drummer/percussionist ben ik altijd geïnteresseerd geweest in ritmiek, waar ze ook maar vandaan mogen komen. In de muziek heb ik geen overdreven nadruk gelegd op een Afrikaanse esthetiek, maar ik ben het ook niet uit de weg gegaan.
Lyrics staan in de beschrijving van de Youtube link (in het Engels, want ik ben een wereldburger).


Links van de artiest: Website Facebook Instagram

Details

230 Views
106 Dagen

Deel deze inzending






Artiest: Onna Limb
Nummer: Nkisi
Genre: Electronic/Ambient
Kunstwerk: Nkisi nkondi, krachtbeeld/spijkerbeeld
Kunstenaar: Maker onbekend
Museum: Wereldmuseum

Informatie over het kunstwerk

Dit zie je
Verspreid over een groot gedeelte van de borst, een deel van de buik en de bovenarmen zijn spijkers, lemmeten van messen en driehoekige stukken ijzer aangebracht. Daarnaast zijn er op het stuk nog twee belangrijke toevoegingen geplaatst, bestaande uit een harsachtige substantie gevuld met krachtstof. De eerste bevindt zich rond de onderkaak, in de vorm van een soort ringbaard en de tweede op de buik als een cilindervormige uitstulping, waarop een schelp is aangebracht.

Het verhaal achter het werk
Dit krachtbeeld, nkisi, is afkomstig uit het gebied van de Chiloango rivier in het Neder-Kongo gebied en meegenomen door een handelaar van de NAHV. Het werd lokaal gebruikt voor het bindend maken van onderlinge afspraken. In het museum werden (en worden) deze beelden vaak getoond om te laten zien hoe “anders” en “exotisch” de gebruiken op het Afrikaanse continent waren. Er is, in de duizenden talen die in Afrika worden gesproken, geen oud Afrikaans woord voor 'kunst'. Wat je hier ziet is een nkisi, ook wel krachtbeeld of spijkerbeeld genoemd. Nkisi betekent zoiets als geest, of het huis van de geest. De beelden werden gemaakt op bestelling van een ‘ritueelexpert’ die ze gebruikte om te communiceren met geesten. Deze beelden werden vaak met magische ingrediënten ‘geladen’ zoals de kop van een slang, het oog van een arend, de haren van een jachthond… Hoe meer spijkers of andere voorwerpen in het beeld, hoe meer het dienst heeft gedaan. De spijkers worden ingeslagen om de spirituele kracht van het beeld te activeren. De magische lading werd ingesloten in een lichaamsholte, afgesloten door een harsdop, versierd met een buikspiegel; het oog van de ziel.

Waarom uitgekozen voor Art Rocks?
Nkisi is een van de topstukken van het Wereldmuseum. Tegelijkertijd is het ook een voorbeeld van de problematische manier van ‘verzamelen’ waar we als etnografisch museum veel mee bezig zijn. De tentoonstelling Kruispunt Rotterdam verbindt de grotendeels historische collecties met onderwerpen die er vandaag de dag toe doen. Zo laten we op eigentijdse interactieve wijze zien hoe mensen en culturen met elkaar verbonden zijn. Hoe beweging en contacten leiden tot uitwisseling en beïnvloeding en dat dit van alle tijden is. Vanuit een hedendaags perspectief kijken we naar onze historische collectie en bieden een platform voor persoonlijke verhalen en activiteiten zodat we elkaar beter gaan begrijpen en zien dat we meer met elkaar gemeen hebben dan dat we verschillen; dat we wereldburgers zijn.  

Bijzonder weetje
Om het beeld te activeren worden spijkers ingeslagen. Dit schudt het beeld wakker, zodat hij op pad gaat om te zorgen dat afspraken zouden worden nagekomen. De spijkers zijn metaforische elementen die verwijzen naar de pijn die de slachtoffers zullen ervaren als men zich niet aan de gemaakte afspraak zou houden. Spijkers worden echter ook ingeslagen (en gelikt voordat ze ingeslagen worden) om een eed of verdrag te bezegelen en tevens om ervoor te zorgen dat het beeld zijn opdracht niet zal vergeten. Hij kan namelijk op één dag meerdere malen worden aangeroepen, wat tot verwarring kan leiden. Soms kan het beeld ook worden geactiveerd door het uit te schelden. Het is vaak moeilijk om de precieze herkomst van een object te traceren. Deze beelden kwamen vaak met relatief weinig informatie het museum binnen. Tevens werd in het verleden ook weinig waarde gehecht aan gedetailleerde beschrijvingen. Het lijkt onwaarschijnlijk dat er door de lokale bevolking vrijwillig afstand van dit type voorwerpen werd gedaan.

 

 

Tags

Religie & rituelen Spiritualiteit Kracht Samenleven

Meer informatie

Overige inzendingen voor dit kunstwerk

Gerelateerde Kunstwerken